Geen geschillencommissie bij franchise: verplicht mediation!

woensdag 12 april 2017

Geen geschillencommissie bij franchise: verplicht mediation!

Wetsvoorstel minister Kamp NFC verdient verbetering

Als oud-CEO van een grote franchisepartij in Nederland ziet drs. Mari Peters de belangrijke voordelen van de franchiseconstructie. De essentie van de franchise, samenwerken en verbinden, sluit goed aan bij het type duurzaam ondernemen dat wij in de toekomst zo hard nodig hebben. Naast veel positieve ervaringen is bij hem ook een negatief punt blijven hangen. Namelijk het (misschien wel onvermijdelijke) moment dat de franchisegever in conflict komt met de franchisenemer.

“Vaak grepen wij als franchisegever naar machtsmiddelen als de rechtspraak om ons gelijk door te drukken. Met succes: door macht en voornamelijk genoeg geld om een rechtszaak uit te kunnen zitten, krijgen franchisegevers vaak ‘hun gelijk’. Maar is dit de weg die wij willen kiezen in de huidige tijd van transparantie?”

Win or lose: aan u de keuze

Gelijk halen bij een zaak, hoe goed de winnaar er ook uitkomt, leidt vaak niet tot de meest constructieve oplossing. Meestal zijn de partijen aan het begin van een conflict nog bereid en in staat om er samen uit te komen. Een win-win situatie is mogelijk als de partijen hun belangen boven tafel krijgen en een oplossing vinden die voor beide partijen werkt.

Op dit moment zal het geschil de krant niet halen. Echter, als partijen er niet uitkomen verhardt de discussie. Het conflict gaat dan niet meer alleen over de zakelijke tegenstellingen, maar wordt ook persoonlijk. Meestal houdt dat een rechtszaak in. Er ontstaat een win-lose situatie. Als de situatie nogmaals verder escaleert gaat dit over in een lose-lose situatie. Partijen in deze situatie handelen niet meer rationeel. Het gaat niet langer alleen om winnen of verliezen, maar betrokkenen willen elkaar zoveel mogelijk schade toebrengen. Ook ten koste van de eigen belangen. Iedereen verliest … U zult het met ons eens zijn, in deze situatie wilt u als ondernemer koste wat het kost nooit terecht komen.

Vraagtekens bij de geschillencommissie

Regelmatig zitten de franchisenemers en –gevers in een win-lose situatie en in sommige gevallen zelfs in een lose-lose situatie. Om deze reden heeft minister Kamp in 2014 opdracht gegeven tot het creëren van de Nederlandse Franchise Code (NFC). De uitgangspunten: redelijkheid en billijkheid, transparantie en overleg. Met last but not least de installering van een geschillencommissie.

De code is een hoopgevende ontwikkeling, die mogelijk de balans tussen franchisegever en -nemer weer herstelt. Maar er zijn ook grote vraagtekens bij de invulling ervan. Niet alleen over wát de invulling moet zijn, maar ook over de juiste invulling. De visie van Mari Peters?

“De franchisewereld kan de geschillencommissie beter helemaal van tafel vegen… En in plaats daarvan mediation verplichten.”

Geschillencommissie of…?

Op het eerste gezicht lijkt het opzetten van een geschillencommissie een goed initiatief om tot constructieve oplossingen te komen bij een geschil. Maar in de praktijk is het idee lastig in te vullen. Om het oordeel van de geschillencommissie zo nodig ook af te kunnen dwingen is het handig om een bindend oordeel te hebben. Alleen is het niet de bedoeling dát de geschillencommissie een bindend oordeel gaat geven. Artikel 5.2. van de huidige franchise code spreekt alleen van een adviserende rol. Dat betekent dat partijen zelf verantwoordelijk zijn voor het naleven van de afspraken en hiervoor is nog wel een cultuuromslag nodig. Een rechtsgang lijkt alsnog onvermijdelijk. Bovendien zitten partijen dan al in een win-lose situatie, waarin het gezamenlijk belang buiten beeld blijft.

Verplicht mediation!

De inzet van een deskundige legal mediator zal in veel gevallen voor een duurzame en bedrijfsmatige oplossing zorgen. De mediator stelt de relatie en (zakelijke) belangen van de partijen centraal om zo gezamenlijk tot een oplossing te komen. De verantwoordelijkheid ligt bij de partijen zelf om geschillen te transformeren in een gezamenlijk win-win belang.

Naast de sociale voordelen (balans tussen de partijen), kunt u ook de economische voordelen van mediation meenemen: de looptijd voor een mediation is korter dan bij een procedure, de kosten zijn lager en de oplossing is zakelijk in plaats van juridisch, en duurzamer. Daarnaast kan mediation ook preventief ingezet worden.

Waar wachten we nog op?

Mediation en franchise zijn elkaars ideale partner. De uitgangspunten van de franchise ‘verbinding en samenwerking’ sluiten perfect aan bij de uitgangspunten van mediation. Indien partijen hun franchiserelatie en wederzijds respect in stand willen houden is mediation een effectief én goedkoop medicijn. Daarvoor moeten de partijen wel hun ego verkleinen en zullen zij soms water bij de wijn moeten doen. Mediation is niet de macht van de kracht, maar de macht van de wijsheid.

Schonewille & Schonewille, mediator Mari Peters is gespecialiseerd in vraagstukken tussen franchisegevers en – nemers. Wilt u meer weten? Lees de column van Mari in franchise+ van deze maand of neem contact op met Mari.

Wilt u meer weten over wat legal mediation voor u kan betekenen? Klik hier. Of kijk hier als u zelf mediator wilt worden.

 

Profiel Schonewille & Schonewille

Wij zijn voortrekkers in Legal Mediation en ook gespecialiseerd in onderhandelen. Onze missie is om het Europese A-merk voor mediations te zijn. Daarom lopen we graag voorop bij nieuwe ontwikkelingen zodat u oplossingsgerichte en persoonlijke procesbegeleiding op hoog niveau krijgt.

Founding partners Manon Schonewille en Fred Schonewille bieden u ieder meer dan 15 jaar kennis en ervaring als mediators. Manon als Legal Business Mediator en Fred als Legal Family Mediator. Begin 2013 bundelden zij met andere Legal Mediators hun krachten zodat Schonewille & Schonewille u bij alle soorten conflicten, ook over de grens, kan bijstaan.



Ga terug naar het nieuws & opinie overzicht ...